پایگاه پرچم های سیاه | آخرین اخبار ایران و جهان / مناسبت ها / فضائل هفتگانه حضرت علی علیه السلام

پيامبر اکرم ( صلی ا... عليه و آله و سلم ):

يَومُ غَديرِ خُمٍ اَفضَلُ اَعيادِ اُمَّتي.
روز غدیر خم، بهترین و بالاترین عید امت من است.

فضائل هفتگانه حضرت علی علیه السلام

فضائل هفتگانه حضرت علی علیه السلامReviewed by مرتضی سرمدیان on Dec 5Rating:

در آن روز من به دستور پروردگارم، برادر خود علی بن ابی طالب را راهنما (جانشین) برای امتم قرار دادم تا به وسیله او، هدایت یابند. و همان روز خداوند دین خود را کامل، و نعمت را بر جمیع امتم تمام کرد، و اسلام را ( با ولا یتعهدیش ) برای مردم پسندید.

بزرگداشت این روز خجسته، ( ۱۸ذی الحجه ) و هفت روز بعد از آن تا ۲۵ ذی الحجه، که هفت فضیلت و کرامت برجسته ( با اینکه فضائل آن حضرت بی شمار است ) در شأن حضرت علی (علیه السلام) به وقوع پیوسته و مورد اتفاق شیعه و اهل سنت می باشد، موجب تعظیم شعائر دینی و خشنودی پیامبر اکرم (صلی ا… علیه و آله و سلم) و ائمه معصومین (علیهم السلام) خواهد بود.
فضائل هفتگانه حضرت علی (علیه السلام):
۱.       ( ۱۹ ذی حجه ) ازدواج با حضرت فاطمه (سلام ا… علیها).
۲.       ایراد خطبه خلافت و طرح برنامه حکومتی اسلام.
۳.       بخشش انگشتری در رکوع نماز و نزول آیه ولایت.
۴.       حدیث شریف بساط (سیر فضائی با جمعی از اصحاب).
۵.       عقد اخوت و پیمان برادری با رسول گرامی (صلی ا… علیه و آله و سلم).
۶.       مباهله، و نامیدن خداوند، آن حضرت را نفس و جان پیغمبر (صلی ا… علیه و آله و سلم).
۷.       ( ۲۵ ذی حجه ) نزول سوره هل اتی در شأن حضرتش.
اینک، بطور فشرده، ماجرای این فضائل را با برخی مدارک تاریخی از شیعه و اهل سنت می نگریم.
فضیلت یکم- ازدواج آسمانی
پیامبر اکرم ( صلی ا… علیه و آله و سلم ):
اِنّ اللهَ اَمَرنی اَن اُزَوِّجَ فاطِمهَ مِن علیٍّ.
فاطمه، یگانه گوهر عصمت زنان عالمیان، چون به سن بلوغ رسید، اشراف قریش برای خواستگاری او، از یکدیگر سبقت می گرفتند، و پیامبر(ص) در پاسخ همه می فرمود:
« اختیار ازدواج فاطمه، با خداست »
تا اینکه روزی حضرت علی (علیه السلام) ( چنان که معمول آن زمان بود) با شرح و حیا به خانه پیامبر آمد، سر به زیر انداخت و گفت:
ای رسول خدا! از خاطرم نمی رود که مرا از کودکی به آداب خود تربیت نموده و همواره پشت و پناهم بوده اید، هم اکنون می خواهم همسری اختیار کنم که تسکین قلبم باشد و به خدمت شما رسیده ام تا از دخترتان فاطمه خواستگاری کنم.
پیامبر که چهره اش از شادی و مسرت می درخشید، فرمود: ای اباالحسن! خداوند عقد شما را در آسمان بسته است پیش از آنکه در زمین شما را به همسری هم درآورم.
مراسم عقد، با کمال سادگی برگزار شد و در شب جمعه نوزدهم ذی حجه
سال دوم هجری، فضای خانه علی (علیه السلام) به نور زهرای اطهر، روشن گردید و این دو دریای عصمت، به هم پیوستند.
فضیلت دوم- خطبه خلافت
پیامبر اکرم ( صلی ا… علیه و آله و سلم ):
عَلیٌّ خَلیفَتی فیکُم فَاسمَعُوا له و اَطیعُوا.
بعد از ۲۵ سال از رحلت پیغمبر ( صلی ا… علیه و آله و سلم ) سرانجام مردم با نگرشی روشن، از هر سو برای بیعت به جانب اسوه حق و عدالت، حضرت علی (علیه السلام) شتافتند و با اجتماع شورانگیز و بی نظیر، در مسجد مدینه شاهد خطبه خلافت آن حضرت بودند، که چنین آغاز فرمود:
« ذِمَّتی بِما اَقُولُ رَهینَهٌ وَ اَنَا به زَعیمٌ… »
این خطبه معجزه آسا، به گفته ادیب توانا و عالم ربانی سید رضی (ره) در مرتبه ای از بالندگی و فن سخنوری است که زبانها از وصف آن عاجز و هیچ کس به عمق آن، دست یازی ندارد.
ویژگیهای خطبه:
۱.       لزوم شایستگی کامل برای احراز مقام خلافت.
۲.       تحکیم وحدت و پرهیز از تفرقه و اختلاف.
۳.       سفارش به تقوا و دوری از گناه و معصیت.
۴.       رعایت قوانین اسلام، در پرتو قرآن و سنت پیامبر ( صلی ا… علیه و آله و سلم ).
۵.       شناساندن اهل بیت پیامبر اکرم ( صلی ا… علیه و آله و سلم ) امتیازات آنان بر دیگران.
تاریخ ایراد این خطبه را، سیره نویسان در سال ۳۵ هجری، یک یا دو روز پس از قتل عثمان، نقل کرده اند. که مقارن با بیستم ذی حجه می باشد.
فضیلت سوم- بخشش انگشتری
پیامبر اکرم ( صلی ا… علیه و آله و سلم ):
عَلیٌّ وَلیّکُم مِن بَعدی.
با نزول آیه ولایت، حضرت علی (علیه السلام) به عنوان ولی و سرپرست مسلمین، معرفی گردید. سبب نزول این آیه را، مفسرین چنین گفته اند:
روزی مستمندی به هنگام نماز ظهر در مسجد پیغمبر اظهار احتیاج کرد و چون پاسخی نشنید گفت:
بارالها شاهد باش که کسی از یاران پیامبرت، مرا کمک نکرد. ناگهان حضرت علی (علیه السلام) در رکوع نماز، با اشاره، او را به جانب خود فرا خواند و انگشتری گرانبهای خویش را به او بخشید.
پیامبر اکرم (صلی ا… علیه و آله و سلم) که نظاره گر این صحنه بود، گفت خداوندا! هم چنان که برای موسی، وزیر و یاوری برگزیدی، برای من وزیری و یاوری انتخاب کن، تا پشتیبانم باشد. که بی درنگ، این آیه بر پیامبر اکرم (صلی ا… علیه و آله و سلم) نازل گشت:
اِنّما وَلیِّکُم اللهُ و رَسُولُه و الّذینَ امَنوا الّذینَ یُقیمُونَ الصّلاهَ و یُؤتُونَ الزَّکاهَ و هُم راکِعُونَ.
« فقط ولیّ و سرپرست شما، خدا و رسول و کسانی می باشند که ایمان به خدا آورده و در رکوع صدقه (انگشتری) می دهند. »
مورّخان، این فضیلت را در ۲۱ ذی حجه نوشته اند.
فضیلت چهارم- حدیث بساط
پیامبر اکرم ( صلی ا… علیه و آله و سلم ):
مَن اَرادَ … وَ اِلی سُلَیمانَ … فَلیَنظُر اِلی علیٍّ.
معجزه سیر فضایی حضرت علی (علیه السلام) ( چون سلیمان پیغمبر ) با جمعی از مدینه تا شام، و مکالمه با اصحاب کهف را، انس بن مالک، چنین می گوید:
ما به دستور پیامبر (صلی ا… علیه و آله و سلم) همراه با علی (علیه السلام) در بساطی گرد آمدیم، بساطی که به فرمان علی (علیه السلام)، شبانه از مدینه، چون ابر در آسمان به پرواز درآمد و در کنار غاری به زمین نشست. شگفت زده پرسیدیم به کجا آمده ایم؟ فرمود: این جایگاه اصحاب کهف و رقیم است، برخیزید و به برادران خود سلام کنید. ما همه سلام نمودیم، اما جوابی نشنیدیم، تا اینکه نوبت به آن حضرت رسید، برخاست و سلام کرد، که ناگهان از درون غار سلامی با کمال تحیت و احترام بر او فرستاده شد. پرسیدیم چگونه سلام ما را بی جواب گذاشتند؟ خطاب آمد: ای اباالحسن! ما مأموریم تنها به پیامبر و وصیّ او پاسخ دهیم… دیری نگذشت که در بساط نشستیم و به مدینه برگشتیم، و نماز صبح را با پیامبر در مسجد به جا آوردیم.
وقوع این معجزه را مورخان، در شامگاه ۲۳ ذی حجه و برخی در ۲۱ ذی حجه آورده اند.
فضیلت پنجم- عقد اُخوّت
پیامبر اکرم ( صلی ا… علیه و آله و سلم ):
یا علی! اَنتَ اَخی و اَنَا اَخُوک.
به هنگام نزول آیه « اِنّما المُؤمنُونَ اِخوَهٌ » (حجرات/۱۰)، پیامبر، جمعی از مهاجرین و انصار را بنابر منزلتی که داشتند، با یکدیگر برادر قرار داد. و در پایان، تنها حضرت علی (علیه السلام) را به برادری خود برگزید و دست او را به نشانه این افتخار، بلند نمود و دو بار فرمود:
« هذا اَخی فی الدُّنیا و الآخِرَهِ »
« این ( علی ) برادر من است در دنیا و آخرت »
بدیهی است این برادری، که امیرالمؤمنین (علیه السلام) بارها در مواضع گوناگون، از آن به عنوان برتری خویش استدلال می کرد، تنها، هم پیمانی با پیامبر نموده، بلکه همان گونه که یکی از علمای بزرگ اهل سنت در کتاب « العمّده » می گوید، این امتیاز بزرگ را پیامبر (صلی ا… علیه و آله و سلم) به علی (علیه السلام) اختصاص داد، زیرا فقط او را نظیر خود در اصل ( نسب )-  عصمت ( آیه تطهیر )-  ولایت ( آیه ولایت )-  اداء تبلیغ ( سوره برائت )- مولای امت ( حدیث غدیر )- مماثلت نفس ( آیه مباهله ) و فتح باب مسجد و دیگر صفات و فضائل، غیر از نبوت، می دانست.
روز مواخات را، مورخان در سال اول هجری در ۲۴ ذی حجه ذکر کرده اند.

 

فضیلت ششم- آیه مباهله
پیامبر اکرم ( صلی ا… علیه و آله و سلم ):
عَلیٌّ مِنّی کَنَفسی.
مباهله، به معنای نفرین و درخواست عذاب الهی برای گروه باطل است. در شأن نزول آیه مباهله، گفته اند:
چون نصارای نجران از قبول اسلام سرباز زدند، خداوند به پیامبرش، فرمود:
« قُل تَعالَوا نَدعُ اَبنائَنا و اَبنائَکُم و نِسائَنا و نِسائکُم و اَنفُسَنا و اَنفُسَکُم  » ( آل عمران / ۵۹ )
بگو (ای پیامبر) بیایید تا فرزندان و زنان و جانهایمان را (علیه یکدیگر به نفرین) بخوانیم.
در تفسیر ثعلبی آمده: رسول خدا (صلی ا… علیه و آله و سلم) در روز مباهله، در حالی که حسین شیرخواره را به سینه چسبانیده و دست حسن را در دست گرفته و علی و فاطمه به دنبال آن حضرت در حرکت بودند، به این عرصه پیکار حقّ و باطی حاضر شد. آنگاه فرمود: آیا ایمان می آورید، یا نابودی شما را از خدا بخواهم؟
اسقف نجران به نصارا گفت: من کسانی را در این مباهله می بینم که اگر از خدا بخواهند کوهها را از جا بَر کَند، بر آورده می سازد؛ و اگر مباهله کنیم، همه هلاک می شویم و در روی زمین، جز مسلمانان، کسی باقی نمی ماند و پس از تسلیم، راضی به پرداخت جزیه ( دو هزار حُلّه قیمتی ) در سال شدند.
جریان مباهله که قرآن کریم، حضرت علی (علیه السلام) را نفس و جان پیغمبر (صلی ا… علیه و آله و سلم) معرفی می کند در ۲۴ ذی حجه، صورت گرفته است.
فضیلت هفتم- نزول سوره هل اتی
جبرئیل به پیامبر اکرم ( صلی ا… علیه و آله و سلم ):
هَنّاک اللهُ فی اَهلِ بَیتِک.
در شأن نزول سوره هل اتی، نوشته اند: چون حسنین، دو فرزند دلبند پیغمبر (صلی ا… علیه و آله و سلم) بیمار شدند، امیر المؤمنین علی (علیه السلام) برای بهبودی آنان نذر کردند که سه روز پی در پی روزه بدارد. حضرت زهرا و فرزندان هم به پیروی از آن حضرت، چنین نذری نمودند و در روز اول و دوم و سوم به هنگام افطار، غذای خود را به سائِل ( فقیر و یتیم و اسیر ) بخشیدند و فقط با آب افطار کردند. خداوند پیامبرش را از این فضیلت بزرگ آگاه ساخت و او را به وجود چنین اهل بیتی تبریک گفت و سوره هل اتی را در شأن پر برکت آن امام همام، نازل کرد.
وَ یُطعِمُونَ الطّعامَ عَلی حُبِّه مِسکیناً وَ یَتیماً وَ اَسیراً.
اکثر سیره نویسان، تاریخ نزول این سوره را روز ۲۵ ذی حجه می دانند. پایانه؛
رَحِم اللهُ اِمرَءً اَحیا اَمرَنَا
بیایید ای شیفتگان دلسوخته ولای امیر المؤمنین، در این برهه از زمان که مظلومیت آن حضرت، بیش از پیش، از افق سرد و بی روح افکار جامد ملیتها هویداست، دست به دست یکدیگر دهیم و با همایشی تازه در پرتو غدیر،چراغ فروزان ولایت را، درخششی دوباره بخشیم؛ و با برگزاری مراسم جشن و توسّل به شادی و سرور از ۱۸ تا ۲۵ ذی حجّه ( هفته غدیر ) موقف عید غدیر را گلباران کنیم، تا فضای عطر آگین آن، رهگذران بی توجه را به خود مجذوب و خفتگان بی خبر را بیدار و سرمست سازد. انشاءا… سبب دفع بلیّات و نزول برکات، خواهد بود.
منابع فضائل هفتگانۀ حضرت علی (علیه السلام) در هفته غدیر
۱-       شرف المصطفی، خرکوشی حنفی/ ۲۴۷- الغدیر علامۀ امینی ۲۴۸/۱
۲-       ذخائر العقبی، طبری/ ۳۱- ینابیع المؤدّه، قندوزی/ ۵۲
۳-       مناقب خوارزمی/ ۲۴۵- ریلض النظره ۲۴/۲
۴-       تقویم المحسنین، فیض کاشانی/ ۱۴، ط، تبریز- اختیارات مجلسی/ ۴۰
۵-       تفسیر طبری ۷۵/۱۹- سیره حلبیه ۱۰۷/۲ در قصه یوم النذار
۶-       شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید معتزلی، جزء اول، خطبه ۱۶
۷-       تاریخ الخلفاء سیوطی / ۱۷۴- مروج الذهب ۳۱۲/۲ دارالفکر
۸-       صحیح ترمذی ۲۹۷/۵- مسنداحمد ۱۱۲/۱- خصائص نسائی/۲۳
۹-       تذکره الخواص ابن جوزی/ ۲۴- تفسیر ثعلبی در ذیل آیه ۵۵ مائده
۱۰-   وقایع الشهور و الیام بیرجندی/ ۲۴۰، ط، اخوان کتابچی
۱۱-   بحارالانوار مجلسی ۳۵/۳۹، احیاأ التراث- امالی صدوق/ ۳۹۱
۱۲-   مناقب ابن مغازلی شافعی/ ۳۳۲ تفسیر قزوینی
۱۳-   وقایع الشهور/ ۲۴۲، به نقل از دستخط شیخ بهائی و مسارالشیعه
۱۴-   تاریخ دمشق ابن عساکر ۱۲۵/۱- تذکره الخواص ابن جوزی/ ۳۰
۱۵-   تفسیر برهان محدّث بحرانی ۲۰۷/۴، ط- اسماعیلیان- قم
۱۶-   مناقب مرتضوی کشفی حنفی/ ۷۵، ط، نستعلیق بمبئی ۱۲۶۹ق
۱۷-   کشف اللغُمه علی بن عیسی اربلی ۴۵۰/۱، نشر ادب- حوزۀ قم
۱۸-   سیرۀ حلبیّه ۹۰/۲، المکتبه الاسلامیه بیروت- کشف اللغمه ۴۴۷/۱
۱۹-   خصائص نسائی/۱۹ چاپ مصر- مسند احمد- ینابیع الموده ۶۲/۱
۲۰-   تفسیر ثعلبی ذیل آیۀ مباهله- تذکره الخواص ابن جوزی/ ۲۴
۲۱-   اسباب النزول- واحدی/ ۶۸، انتشارات رضی- مجمع البیان ۱۴۲/۱
۲۲-   اختیارات مجلسی/۷۱- توضیح المقاصد، شیخ بهائی/۲۳
۲۳-   تفسیر ثعلبی، به نقل از مناقب خوارزمی/ ۱۹۰ منشورات نینوا
۲۴-   تفسیر ثعلب- در ذیل سورۀ هل اتی- معالم التنزیل، بغوی ۴۲۸/۴
۲۵-   الاقبال، طاووس/۵۲۹- مسارالشیعه، مفید/۴۲- تقویم المحسنین/۱۵.

درباره مرتضی سرمدیان

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

4 × 2 =

Watch Dragon ball super